To snack? Mythes rond snacken en de gezondheid. deel 1: Honger

Bijgewerkt: mrt 16



Tussen onze gebruikelijke maaltijdmomenten, zijnde ontbijt, lunch & avondmaal, kan best al

wat tijd zitten. Velen eten dan ook wel een snack als de honger begint te knagen rond 10 & 16 uur. Dit helpt om vlotter door de dag te komen en het buikgezang toch lekker even uit te stellen, want daar heeft toch niemand iets aan?

Maaaarrrrrrr… Is dit de juiste aanpak? Is het eten van een snack de oplossing voor het hongergevoel, of is het de oorzaak?


.

.

.

(Enter dramatische plot-twist muziek)

.

.

.

Om te verklaren wat ik bedoel, zal ik het eerst hebben over het circadiaans ritme (Het wat nu?). Elk levend organisme heeft bioritmen of interne klokken, zijnde periodieke veranderingen of processen met een bepaalde duur, amplitude enzovoort. Deze kunnen erg korte cycli hebben (minder dan een seconde) tot erg lange (10 jaar durend). Voor ons mensen zijn vooral de cyclussen van 24 uur van belang. Deze worden circadiaanse ritmes genoemd en worden gereguleerd door de veranderingen in zonlicht, temperatuur en andere gevolgen van het roteren van de aarde (die naar mijn weten rond is en niet plat, even terzijde) (1).

Dit is waarom het lichaam houdt van regelmaat en ritme, wat ook tot gevolg heeft dat het verbreken van dit ritme minder gunstige gevolgen kan hebben op lichaam en geest (2). Zo kan een onregelmatig eetpatroon ook negatieve effecten hebben op de hoeveelheid energie je verbrand bij het verteren van voedsel (ook wel thermic effect of food, of TEF, genoemd), de insulinegevoeligheid en zelfs op de lipidenwaarden in het bloed (3). Op mentaal vlak heeft het verstoren van het bioritme ook gevolgen op onder andere aandachtigheid, werkgeheugen en algemene prestaties in verschillende taken (4). Dit ritme is echter niet vast, maar kan verschuiven. Een voorbeeld is iemand die gewoon is van slapen tot 10 uur, die plots een nieuwe job heeft en nu om 06:15 moet opstaan. De eerste keren is dit afzien, maar na verloop van tijd gaat dit steeds vlotter, er van uitgaande dat je lichaam toch genoeg slaap krijgt om fris wakker te worden.

Allemaal goed en wel, maar wat heeft dit nu te maken met het al dan niet eten van een snack? Wel, we weten dat ons lichaam houdt van een ritme en dit zal proberen aan te houden. In het geval van honger, betekent dit het volgende: Iemand die gewoon is van eten op een bepaald uur, zal rond dit uur ook honger ervaren zodat ritme zal worden aangehouden. Again, beter ritme --> beter verloop van alle interne processen. Met andere woorden, je honger vormt zich naar je eetpatroon.

Een van de mechanismen hierachter is ghreline. Ghreline is het hormoon dat de eetlust doet opwekken (de snoodaard…), maar ook de secretie (= afscheiding) van groeihormoon stimuleert (5). Wat zo interessant is aan ghreline is dat het aangemaakt wordt wanneer een maaltijd verwacht wordt, ongeacht of die persoon of knaagdier een energietekort heeft of niet. (6-8). Er zijn namelijk bepaalde cellen in de maag die “maaltijd-trainbare oscillatoren”, FEO’s afgekort in het Engels, bevatten. Het zijn deze FEO’s die een circadiaans ritme hebben en bij een verwachte maaltijd ghreline zullen laten aanmaken, met als resultaat dat je honger krijgt (9).



Conclusie

Je krijgt honger om 10 uur omdat je gewoon bent om op dat tijdstip iets te eten. Wanneer je geen maaltijd (een snack telt ook als een maaltijd) inplant, zul je die honger na enkele dagen niet meer ervaren. Belangrijk om hierbij te vermelden, is dat er nog talloze andere zaken honger beïnvloeden, en dat het dus zeker kan om toch honger te ervaren op momenten waar je niet gewoon bent van te eten. Zo kan het zien van lekker eten op tv je bijvoorbeeld hongerig maken (10).




Bronnen (1) Berger, J, (2004). Regulation of circadian rythms. Journal of Applied Biomedicine, 2: 131-140.

(2) Barnard, A, Nolan, P, (2008). When Clocks Go Bad: Neurobehavioral Consequences of Disrupted Circadian Timing. PLoS Genet, 4 (5).

(3) Farshchi, HR, Taylor, MA & Macdonald, IA, (2005). Beneficial metabolic effects of regular meal frequency on dietary thermogenesis, insulin sensitivity, and fasting lipid profiles in healthy obese women. Am J Clin Nutr, 81(1):16-24.

(4) Valdez, P, Ramírez, C, Garcí, A (2014). Circadian Rhythms in Cognitive Processes: Implications for School Learning. Mind, brain & education, 8 (4): 161–168.

(5) Muhtashan S. e.a. (2005). Identification of ghrelin and its receptor in neurons of the rat arcuate nucleus. Regulatory Peptides, 126: 55-59.

(6) Frecka JM, Mattes RD (2008). Possible entrainment of ghrelin to habitual meal patterns in humans. AJP: Gastrointestinal and Liver Physiology, 294: 699–707.

(7) Cummings DE, et al, (2001). A preprandial rise in plasmaghrelin levels suggests a role in meal initiation in humans. Diabetes, 50 -: 1714–1719.

(8) Drazen DL et al., (2006). Effects of a fixed meal pattern on ghrelin secretion: evidence for a learned response independent of nutrient status. Endocrinology, 147: 23–30.

(9)LeSauter, Jet al., (2009). Stomach ghrelin-secreting cells as food-entrainable circadian clocks. Proc Natl Acad Sci, 106(32): 13582–13587.

(10) Halford JC et al., (2004).Effect of television advertisements for foods on food co

nsumption in children. Appetite, 42: 221–225.

29 keer bekeken
CONTACtEER ONS
  • Black Facebook Icon
  • Black Instagram Icon
  • Black YouTube Icon

Krekelmotestraat 157

Izegem, West-Vlaanderen 

​​Tel0497 34 10 53

Mail: info@tuwcoaching.be

BTW BE 0680.930.694